Олтинчи туйғу      Бош саҳифа

ФАРЗАНДИНГИЗГА ИШОНМАЯПСИЗМИ, НЕГА?

Инсон руҳиятимураккаб. Баъзан ота-онанинг ўз фарзандини тушуниши ҳам жуда қийин кечади. Айниқса, бола улғайгани сари ўзаро келишмовчиликлар юзага кела бошлаши ҳар икки томоннинг жабр чекишига сабаб бўлади.

ФАРЗАНДИНГИЗГА ИШОНМАЯПСИЗМИ, НЕГА?

Яқинда бир таниш аёл билан суҳбатлашиб, бунга яна бир бор амин бўлдим. Унинг ўғли айни балоғат ёшида экан. Кичиклигидан бироз қайсар бу бола охирги вақтларда масъулиятсиз, ҳамма нарсага бепарво қараётгани онасини қаттиқ ташвишга солгани шундоққина сезилиб турарди.

— Бирор иш буюрадиган бўлсам, чала-ярим эшитади, қарабсизки, маромига етказиб бажармайди, — дейди она. — Бунинг ортидан дадасидан гап эшитгани-эшитган. Ота-боланинг ўзаро муносабатларида пайдо бўлаётган тушунмовчиликлар менга тинчлик бермасди. Бир куни синф раҳбарига вазиятни тушунтириб, ёрдам сўрадим. Унинг маслаҳати билан эр-хотин камчилигимиз нимада эканини тушундик. Биз ўғлимизга доим ўз қарорларимиз ва буйруғимизни ўтказиб, унинг мустақил фикр билдиришига, эркин ҳаракат қилишига имкон бермаган эканмиз. Бу хатони тўғрилаш учун турмуш ўртоғим билан гаплашиб, узоқ таҳлил қилдик. Фарзандимизга ҳам имкон бериш, ўй-хаёллари билан ўртоқлашиш керак, деган қарорга келдик. Шу кундан бошлаб ўғлимга худди катта одамдек муомала қилишни бошладик. Оила даврасида унга ҳам сўз бериб, мулоҳазаларини тингладик. Маъқулларини инобатга олдик. Қарабсизки, у ҳам кутганимиздек, бутунлай ўзгарди. Ҳозир дадасининг ишонган тоғи, ёрдамчисига айланган.

Албатта, балоғат ёшидаги болага билдирилган ишончнинг аҳамияти жуда муҳим. Бу даврда бола атрофдагиларнинг эътибор ва қўллаб-қувватлашини ҳис қилиши унга куч ва қатъият бағишлаши психологияда ўз исботини топган ҳақиқат. Шу масалага янада ойдинлик киритиш мақсадида ўсмирнинг ҳам бу борадаги фикрлари ва кечинмаларини билишга қизиқдик.

— Дадам билан ойим негадир тўсатдан ўзгариб қолди, — дейди ўсмир. — Уларнинг муомаласидан  кейин хатти-ҳаракатларимдан ўзим уялиб кетдим. Олдин ёш болага ўхшаб ҳеч ишга бўйним ёр бермасди. Дадамнинг худди катталардек мендан фикр сўраши, чин дилдан билдирган ишончи кўзимни очди. Улғайиб қолганимни тушундим. Ортимда ишонч билдираётган яқинларим борлиги бу туйғуни ич-ичимдан ҳис қилишга ундаяпти.

Биргина бу ўсмирнинг эмас, бошқа кўплаб балоғат давридаги болаларнинг фикри билан қизиққанимизда, ота-онасининг ҳурмати ва эътиборини қозониш уларнинг зиммасига катта масъулият юклашига яна бир бор ишончимиз комил бўлди. Айниқса, ота-онаси билан ўзини яқин дўстдек тутадиган боланинг ҳаётий қарорлари, мақсад ва орзулари бошқаларникидан кўра анча каттароқ бўлар экан.

Умрнинг балоғат палласидаги ўтиш даври ўзининг қийинчиликлари ва синовлари билан анча мураккаб. Бу довонни босиб ўтиш эса ота-она ва фарзандга бирдек масъулият юклайди. Энг аввало, ҳар икки томон бир-бирини тинглай билиши, тушуниши керак. Шундагина оилаларда бирдамлик, жамиятда фаровонлик ҳукм суради.

 

Шаҳноза РАҲИМХЎЖАЕВА




Ўхшаш мақолалар

БОЛАДАГИ САЛБИЙ ХУЛҚ-АТВОР

БОЛАДАГИ САЛБИЙ ХУЛҚ-АТВОР

🕔15:08, 16.02.2018 ✔263

Уни қандай енгиш мумкин?

Қизим мен билан тез-тез баҳслашадиган бўлиб қолди. «Сизга керагим йўқ» деган гапни кўп айтади. Четдан назар ташласам, ўзини ёлғиз сезадигандек туюлади.

Батафсил
БОЛА АГРЕССИВ БЎЛСА…

БОЛА АГРЕССИВ БЎЛСА…

🕔14:38, 01.02.2018 ✔307

Бунга айбдор ким?

Бола улғайгани сари атроф-муҳит, жамият ҳақидаги қарашлари шаклланиб бораверади. У ўз олдига улкан мақсадлар қўяди, муайян ютуқларга эришгиси келади. Аммо бу йўлда баъзан у турли ғов, тўсиқларга учрайди. Ҳатто яқинлари билан муаммолар юзага келади,  келишмовчиликларга бориб қолади. Хўш, бундай ҳолатда нима қилиш керак?

Батафсил
ЎЗИДАН КАТТАГА КЎНГИЛ ҚЎЙГАН ҚИЗ

ЎЗИДАН КАТТАГА КЎНГИЛ ҚЎЙГАН ҚИЗ

🕔18:53, 18.01.2018 ✔372

Бунга ким айбдор?

«...Мактаб ўқувчиси бўлган кезларим ўйинқароқ, бироз масъулиятсиз эдим. Боз устига, онам билан сира чиқиша олмасдим. «Мени тушунмайсиз», «Нега ҳадеб иш қилдираверасиздея хархаша қилганларим ҳамон эсимда. Ўша кезлар онамнинг берган даккиси сабабини бугун тушунган сари ўзимдан уялиб кетаман.

Батафсил
Ҳаммасино кўриш

Сонларни танлаш

Пайшанба, 29-Декабр  
52 51 50 49 48 47 46
45 44 43 42 41 40 39
38 37 36 35 34 33 32
31 30 29 28 27 26 25
24 23 22 21 20 19 18
17 16

Ҳаммасини кўриш 

Кўп ўқилганлар

  • БОЛАДАГИ САЛБИЙ ХУЛҚ-АТВОР

    БОЛАДАГИ САЛБИЙ ХУЛҚ-АТВОР

    Уни қандай енгиш мумкин?

    Қизим мен билан тез-тез баҳслашадиган бўлиб қолди. «Сизга керагим йўқ» деган гапни кўп айтади. Четдан назар ташласам, ўзини ёлғиз сезадигандек туюлади.

    ✔ 263    🕔 15:08, 16.02.2018
  • БОЛА АГРЕССИВ БЎЛСА…

    БОЛА АГРЕССИВ БЎЛСА…

    Бунга айбдор ким?

    Бола улғайгани сари атроф-муҳит, жамият ҳақидаги қарашлари шаклланиб бораверади. У ўз олдига улкан мақсадлар қўяди, муайян ютуқларга эришгиси келади. Аммо бу йўлда баъзан у турли ғов, тўсиқларга учрайди. Ҳатто яқинлари билан муаммолар юзага келади,  келишмовчиликларга бориб қолади. Хўш, бундай ҳолатда нима қилиш керак?

    ✔ 307    🕔 14:38, 01.02.2018
  • ЎЗИДАН КАТТАГА КЎНГИЛ ҚЎЙГАН ҚИЗ

    ЎЗИДАН КАТТАГА КЎНГИЛ ҚЎЙГАН ҚИЗ

    Бунга ким айбдор?

    «...Мактаб ўқувчиси бўлган кезларим ўйинқароқ, бироз масъулиятсиз эдим. Боз устига, онам билан сира чиқиша олмасдим. «Мени тушунмайсиз», «Нега ҳадеб иш қилдираверасиздея хархаша қилганларим ҳамон эсимда. Ўша кезлар онамнинг берган даккиси сабабини бугун тушунган сари ўзимдан уялиб кетаман.

    ✔ 372    🕔 18:53, 18.01.2018
  • ЎҒИЛ БОЛА ТАРБИЯСИДАГИ НОЗИК ЖИҲАТ

    ЎҒИЛ БОЛА ТАРБИЯСИДАГИ НОЗИК ЖИҲАТ

    Бу палладаги хато қимматга тушади

    «Ўғлим кичкиналигида жуда серғайрат, қизиқувчан эди. Мактабни ҳам аъло баҳоларга тугатди. Ҳозир ўн тўққиз ёшда. Негадир аввалги иштиёқи сўниб, ишёқмас бўлиб қолган. Туну кун телефонга берилиб, вақтини бекор ўтказади. Бирор ишнинг бошини тут, десак, унамаяпти... Унга нима бўлганини, мудраган иштиёқини қандай қилиб «уйғотиш»ни билолмай оворамиз...»

    ✔ 380    🕔 18:51, 18.01.2018
  • ФАРЗАНДИНИ «УНУТГАН» ОТА ЖАЗОГА ТОРТИЛДИ

    ФАРЗАНДИНИ «УНУТГАН» ОТА ЖАЗОГА ТОРТИЛДИ

    Зафар ва Нигора оила қурган куни дунёдаги энг бахтли инсонлар қаторида эди. Тўйдан кейинги ҳаёти силлиқ кечди. Эр-хотиннинг топгани рўзғорнинг кам-кўстига бемалол етар, муҳтожлик сезишмасди. Айниқса, бирин-кетин дунёга келган уч нафар фарзанд оилага чексиз қувонч бахш этди. Лекин...

    ✔ 461    🕔 12:19, 26.10.2017
Ҳаммасини кўриш 

Фойдали манбаалар