Саломатлик ва гўзаллик      Бош саҳифа

АСАБНИ ШИКАСТЛОВЧИ ТОВУШЛАР

Табиатда шундай товушлар борки, эшитганда киши ғашига тегиб, асаб тизимини издан чиқаради. Айримлар бунга тоқат қилолмай, тажанглашиб, жанжаллашиш даражасига ҳам боради. Масалан, қурилишга яқин яшайдиганлар эрта-ю кеч жиғибийрон бўлиб юради. Кран, темир ускуналарнинг ишқаланишидан чиқаётган ёқимсиз товуш кайфиятига салбий таъсир кўрсатади. Бундай мисолларни кўплаб учратиш мумкин.

Ньюкасл университети олимлари бу борада тажриба ўтказишди. Иштирокчиларга МРТ (магнит-резонансли томография) чоғида турли товуш туширилган аудио тасмалар эшиттирилди. Қайси товушга нисбатан миянинг ҳис-туйғуларга жавобгар қисмида фаоллик бўлса, қайд этишди. Натижага кўра, тажриба иштирокчилари қуйидаги товушларга нисбатан кучли реакция билдиришган: ойнага метални ишқалаш, бўр ва тирноқни мактаб доскасига ишқалаш, аёллар ва болалар чинқириғи, чарх тошининг овози, автоулов тормоз берганида чиқадиган товуш ва бошқалар.

Кишилар табиатан хавфни кузатиб боришга тизимлаштирилган бўлади. Улардаги эшитиш тизими сон-саноқсиз товушлар орасидан муҳим бўлган ёки аксинча, асаб тизимига зарар етказадиган  овозни илғаб олади. Масалан, жуда шовқин хонада телефоннинг паст жиринглаши ҳам дарров эътиборни тортади. Ёқимсиз товушлар эшитилганда эса мия остида ундан қочиш ёки қаршилик кўрсатиш тизими ишга тушади. Инсонда ноқулай вазият юзага келади. Улар кишига салбий таъсир кўрсатиши сабабли  зарарли товушлар ҳисобланади. Агарда бу гуруҳга кирмайдиган товушлар, масалан, қадам товуши, овқатланишда чиқадиган овоз ёки соатнинг чиқиллаши ҳам безовта қилса, демак, у инсонда асабийлик симптоми кузатилади.

Бундай товушлар безовта қилганда мусиқа тинглаш, яқинлар билан суҳбат қилиш,  шовқин ўтказмайдиган қулоқчинлардан фойдаланиш вазиятни бироз енгиллаштиради. Ушбу ҳимояланиш усуллари асаб тизими шикастланишининг олдини олади.

Дурдона САФАРОВА

тайёрлади.




Ўхшаш мақолалар

ТЕМИР МОДДАСИ ТАНҚИСЛИГИ

ТЕМИР МОДДАСИ ТАНҚИСЛИГИ

🕔12:44, 30.11.2017 ✔45

Унга чалинмаслик учун…

Инсон организмига қон қанчалик зарур бўлса, темир моддаси ҳам шунчалик муҳим. Аммо бугун ана шу модданинг етишмаслигидан азият чекадиганлар кўп.

Батафсил
ҚАЗҒОҚ БЎЛСА, ЁСТИҚНИ АЛМАШТИРИНГ...

ҚАЗҒОҚ БЎЛСА, ЁСТИҚНИ АЛМАШТИРИНГ...

🕔12:44, 30.11.2017 ✔55

Соғлом ва жилокор сочлар аёлга том маънода мафтункорлик бағишлайди. Шу сабаб аёлларнинг барчаси соч соғломлигига алоҳида эътибор қаратади. Аслида сочдаги муаммолар, жумладан, қазғоқ пайдо бўлиши ҳам унинг парваришидаги хатолар сабаб юзага келади.

Батафсил
ГЕПАТИТ — ЭНГ ХАВФЛИ КАСАЛЛИК

ГЕПАТИТ — ЭНГ ХАВФЛИ КАСАЛЛИК

🕔12:28, 23.11.2017 ✔71

— Яқинда қизим сариқ касаллигига чалинди. Лекин шифокорларга унинг қайси тури эканини аниқлаш қийин кечди. Гепатитнинг турини унинг асорати ва белгиларига қараб билса бўладими?

Лола ИБРАГИМОВА,

Тошкент шаҳри

Батафсил
Ҳаммасино кўриш

Сонларни танлаш

Пайшанба, 29-Декабр  
52 51 50 49 48 47 46
45 44 43 42 41 40 39
38 37 36 35 34 33 32
31 30 29 28 27 26 25
24 23 22 21 20 19 18
17 16

Ҳаммасини кўриш 

Кўп ўқилганлар

  • ТЕМИР МОДДАСИ ТАНҚИСЛИГИ

    ТЕМИР МОДДАСИ ТАНҚИСЛИГИ

    Унга чалинмаслик учун…

    Инсон организмига қон қанчалик зарур бўлса, темир моддаси ҳам шунчалик муҳим. Аммо бугун ана шу модданинг етишмаслигидан азият чекадиганлар кўп.

    ✔ 45    🕔 12:44, 30.11.2017
  • ҚАЗҒОҚ БЎЛСА, ЁСТИҚНИ АЛМАШТИРИНГ...

    ҚАЗҒОҚ БЎЛСА, ЁСТИҚНИ АЛМАШТИРИНГ...

    Соғлом ва жилокор сочлар аёлга том маънода мафтункорлик бағишлайди. Шу сабаб аёлларнинг барчаси соч соғломлигига алоҳида эътибор қаратади. Аслида сочдаги муаммолар, жумладан, қазғоқ пайдо бўлиши ҳам унинг парваришидаги хатолар сабаб юзага келади.

    ✔ 55    🕔 12:44, 30.11.2017
  • ГЕПАТИТ — ЭНГ ХАВФЛИ КАСАЛЛИК

    ГЕПАТИТ — ЭНГ ХАВФЛИ КАСАЛЛИК

    — Яқинда қизим сариқ касаллигига чалинди. Лекин шифокорларга унинг қайси тури эканини аниқлаш қийин кечди. Гепатитнинг турини унинг асорати ва белгиларига қараб билса бўладими?

    Лола ИБРАГИМОВА,

    Тошкент шаҳри

    ✔ 71    🕔 12:28, 23.11.2017
  • АСАБНИ ШИКАСТЛОВЧИ ТОВУШЛАР

    АСАБНИ ШИКАСТЛОВЧИ ТОВУШЛАР

    Табиатда шундай товушлар борки, эшитганда киши ғашига тегиб, асаб тизимини издан чиқаради. Айримлар бунга тоқат қилолмай, тажанглашиб, жанжаллашиш даражасига ҳам боради. Масалан, қурилишга яқин яшайдиганлар эрта-ю кеч жиғибийрон бўлиб юради. Кран, темир ускуналарнинг ишқаланишидан чиқаётган ёқимсиз товуш кайфиятига салбий таъсир кўрсатади. Бундай мисолларни кўплаб учратиш мумкин.

    ✔ 113    🕔 12:28, 23.11.2017
  • МЕВАЛИ НИҚОБЛАР

    МЕВАЛИ НИҚОБЛАР

    Мевалардан тайёрланган ниқоблар глюкоза, турли витамин ва минерал моддаларга бой бўлиб, юзни тозалаш ва озиқлантириш  хусусиятига эга. Єуйида ушбу ниқобларнинг айримларини тайёрлаш усуллари билан танишишингиз мумкин.

    ✔ 53    🕔 12:27, 23.11.2017
Ҳаммасини кўриш 

Фойдали манбаалар