Бугуннинг гапи      Бош саҳифа

Бу йўл — ота-онага яхшилик қилиш эмас

Давлат статистика қўмитаси оила қурганларнинг қанча фоизи бузилаётгани ҳақидаги маълумотни ҳар йили эълон қилиб боради. Мутахассислар оила бузилишига олиб келаётган омилларни ўрганишмоқда. Гоҳида оила бузилишига ота-оналар, айниқса, қайноналар сабаб бўлаётгани ҳеч кимга сир эмас. 

Бу йўл —  ота-онага  яхшилик  қилиш эмас

Хўш, ота-она фарзандига хотинингни талоқ қиласан, деб шарт қўйиши, агар талоқ қилмасанг «оқ қиламан», «берган сутимга розимасман», «сендек болам йўқ» каби сўзларни айтиши ўринлими? Агар фарзанд хотинини талоқ қилмаса, онасига «оқ» бўладими? 
Масалага диний нуқтаи назардан ёндашиб, бу ҳақда ислом уламоларининг фикрларига тўхталиб ўтамиз. Аввало, саодат асрида бўлиб ўтган машҳур воқеани эсга оламиз. 
Абдуллоҳ ибн Умар розияллоҳу анҳу ўзлари ҳақида ривоят қилиб айтиб бердилар: «Менинг бир аёлим бор эди, мен уни яхши кўрардим. Отам эса ёмон кўрардилар. Отам хотинимни талоқ қилишга буюрдилар. Мен бош тортдим. Бу ҳақда Набий соллаллоҳу алайҳи васалламга айтганимда, ул Зот: «Эй, Умарнинг ўғли Абдуллоҳ, хотинингни талоқ қил», — дедилар.  
Муҳаддис уламолар мазкур ҳадиси шарифни чуқур таҳлил қилиб, сабаблари ва бошқа омилларни ўрганиб қуйидаги хулосага келганлар.
Биринчидан: Ҳазрати Умар розияллоҳу анҳу ўғли Абдуллоҳнинг хотинида оилани маънавий камол топишига салбий таъсир кўрсатадиган иллатни кўра билган, шу боис, ўғлига хотинини талоқ қилишга буюрган. Зеро, ҳазрати Умар розияллоҳу анҳу буюк саҳоба бўлибгина қолмай жаннат башорат қилинган улуғ зот эканини таъкидлаш ўринлидир. 
Иккинчидан: мазкур ҳолатга Пайғамбаримиз алайҳиссаломнинг ўзлари ечим қилиб бердилар. Пайғамбар ҳеч қачон ўз нафсини ўйлаб ёки бирор бир кишига мулозамат кўрсатиб гапирмайди, фақат Аллоҳ билдирган нарсани гапиради. Демак, бу ҳолатда биз билмайдиган бир ҳикмат бор. Ана шу ҳикмат сабабли ҳазрати Умар ўғлига хотинини талоқ қилишга буюрганлар. 
Ислом тарихида Пайғамбаримиз алайҳиссалом юқоридаги ҳолатдан бошқа бирор марта оилани ажратиш тўғрисида буйруқ бермаганлар. Улардан кейинги даврларда ҳам оилани бузишга на бир саҳоба ва на бир улуғ зотлар буйруқ берган.  
Аслида, талоқ лафзини айтиш билан Аллоҳнинг Арши ларзага келиши ҳадисларда баён қилинган. Демак, талоқ Аллоҳга хуш келадиган сўзлардан эмас, балки Унинг ғазабини келтирадиган сўзлардан биридир. 
Кунларнинг бирида буюк мазҳаббоши Имом Моликнинг (Аллоҳ раҳматига олсин) олдига бир киши келди ва ота-онаси хотинини  талоқ қилишга буюраётганини айтди. 
— Ота-онанг бундай буйруқ беришга ҳақи йўқ, — дедилар имом Молик. 
— Ахир, Ҳазрати Умар ўғли Абдуллоҳни хотинини талоқ қилишга буюрганлар, — деб эътироз билдирди ҳалиги киши. 
— Отанг ҳам Умар бўлса, ана ўшанда шундай буйруқ беришга ҳақли бўлади, — деб жавоб бердилар имом. 
Барча уламолар эр хотинини талоқ қилиши ота-онасига яхшилик қилиш эмас, деган хулосага келишган. Агар ота-она фарзандига «оқ қиламан» ёки шу маънодаги гапларни айтган бўлса, «оқ» бўлмайди. Фарзанднинг ота-онасининг буйруғига итоатсизлиги, беодоблик ҳисобланмайди. Агар оилада ўғил ва келиннинг муносабатлари рисоладагидек бўлсаю, келиннинг баъзи феъл-атвори қайнона ёки қайнотага ёқмай қолса, бир оилани ажратиб юбориш керак, дегани эмас, балки шароит яратиб берсалар мақсадга мувофиқ бўлади. 
Маъмуржон ЭРКАЕВ,
исломшунос  




Ўхшаш мақолалар

РАҲБАРЛИК МАСЪУЛИЯТИ, ИНСОНИЙЛИК БУРЧИНГИЗНИ БАЖАРЯПСИЗМИ?

РАҲБАРЛИК МАСЪУЛИЯТИ, ИНСОНИЙЛИК БУРЧИНГИЗНИ БАЖАРЯПСИЗМИ?

🕔20:31, 08.08.2019 ✔46

Фуқароларнинг мурожаатлари билан ишлашга муносабат ўзгарганини барчамиз кўриб, ҳис қилиб турибмиз. Бошқача айтганда, кўп вақт ёпиқ турган, биров тақиллатса-да очилмаган эшиклар бугун очилди. Раҳбарлар аҳоли билан юзма-юз мулоқот қилиш, уларни эшитиш, дардларини тинглаб, унга даво топишни ўрганмоқда.
 

Батафсил
УЙЛАНАЁТГАН ЎҒЛИНГМИ Ё ҲАКАЛАК ОТГАН НАФСИНГ?

УЙЛАНАЁТГАН ЎҒЛИНГМИ Ё ҲАКАЛАК ОТГАН НАФСИНГ?

🕔12:41, 02.08.2019 ✔81

Бир аёлни биламан. Ўзининг наздидаги яхши келин излаб қарийб уч йилдан буён маҳаллама-маҳалла, шаҳарма-шаҳар кезади. Албатта, яхши қизлар кўп, жудаям кўп. Аммо у аёлнинг ўзига хос мезонлари бор. Ана шу «мезон»ларга мосини қидиради, излайди. Бу қандай мезонлар экан, дейсизми? Марҳамат, унда эшитинг.

Батафсил
НАРХЛАР ЎЙИНИ унинг ортида кимлар турибди?

НАРХЛАР ЎЙИНИ унинг ортида кимлар турибди?

🕔12:39, 02.08.2019 ✔90

Бозорларимизда дала-дўконлари ташкил этилгани айни муддао бўлди. Олибсотарларга ялиниб ўтирмай сабзи-пиёз дейсизми, картошка ёки карам дейсизми, тарозига торттириб, пулини тўлаб олиб кетаверасиз. Қўл ҳақи уриб қолса ҳам олибсотарларникидан анча арзон. Аммо, бу дала-дўконларида камчилик йўқ, дегани эмас.

Батафсил
Ҳаммасино кўриш

Сонларни танлаш

Пайшанба, 29-Декабр  
52 51 50 49 48 47 46
45 44 43 42 41 40 39
38 37 36 35 34 33 32
31 30 29 28 27 26 25
24 23 22 21 20 19 18
17 16

Ҳаммасини кўриш 

Кўп ўқилганлар

  • РАҲБАРЛИК МАСЪУЛИЯТИ, ИНСОНИЙЛИК БУРЧИНГИЗНИ БАЖАРЯПСИЗМИ?

    РАҲБАРЛИК МАСЪУЛИЯТИ, ИНСОНИЙЛИК БУРЧИНГИЗНИ БАЖАРЯПСИЗМИ?

    Фуқароларнинг мурожаатлари билан ишлашга муносабат ўзгарганини барчамиз кўриб, ҳис қилиб турибмиз. Бошқача айтганда, кўп вақт ёпиқ турган, биров тақиллатса-да очилмаган эшиклар бугун очилди. Раҳбарлар аҳоли билан юзма-юз мулоқот қилиш, уларни эшитиш, дардларини тинглаб, унга даво топишни ўрганмоқда.
     

    ✔ 46    🕔 20:31, 08.08.2019
  • УЙЛАНАЁТГАН ЎҒЛИНГМИ Ё ҲАКАЛАК ОТГАН НАФСИНГ?

    УЙЛАНАЁТГАН ЎҒЛИНГМИ Ё ҲАКАЛАК ОТГАН НАФСИНГ?

    Бир аёлни биламан. Ўзининг наздидаги яхши келин излаб қарийб уч йилдан буён маҳаллама-маҳалла, шаҳарма-шаҳар кезади. Албатта, яхши қизлар кўп, жудаям кўп. Аммо у аёлнинг ўзига хос мезонлари бор. Ана шу «мезон»ларга мосини қидиради, излайди. Бу қандай мезонлар экан, дейсизми? Марҳамат, унда эшитинг.

    ✔ 81    🕔 12:41, 02.08.2019
  • НАРХЛАР ЎЙИНИ унинг ортида кимлар турибди?

    НАРХЛАР ЎЙИНИ унинг ортида кимлар турибди?

    Бозорларимизда дала-дўконлари ташкил этилгани айни муддао бўлди. Олибсотарларга ялиниб ўтирмай сабзи-пиёз дейсизми, картошка ёки карам дейсизми, тарозига торттириб, пулини тўлаб олиб кетаверасиз. Қўл ҳақи уриб қолса ҳам олибсотарларникидан анча арзон. Аммо, бу дала-дўконларида камчилик йўқ, дегани эмас.

    ✔ 90    🕔 12:39, 02.08.2019
  • ЎҚИГАН ҚИЗ КЎЧАДА ҚОЛМАЙДИ

    ЎҚИГАН ҚИЗ КЎЧАДА ҚОЛМАЙДИ

    Мени кўп йиллардан бери бир масала ўйлантиради. Кейинги йилларда олий ўқув юртларида таҳсил олаётган талаба қизларимиз 2-3-курсдаёқ турмушга узатилмоқда. Табиийки, бу уларнинг дарсга қатнашига, фанларни ўзлаштиришига салбий таъсир кўрсатади. Айниқса, уларнинг ҳомиладорлик даври ўқиш вақтига ёки диплом ёзиш даврига тўғри келиб қолса, нима бўлишини тасаввур қилинг. Бундай талабалар билмини баҳолашда ўқитувчи олдида жиддий муаммолар юзага келади, чунки мавжуд қоидаларга мувофиқ талабанинг ўзлаштириши босқичма-босқич амалга оширилиши шарт. 

    ✔ 86    🕔 21:11, 25.07.2019
  • «Бир кун сен ҳам  қайнона бўласан»

    «Бир кун сен ҳам қайнона бўласан»

    Каромат аянинг икки нафар ўғли бор. Каттаси Содиқ иккинчиси Ортиқ. Уларни едирди, ичирди ҳеч кимдан кам қилмай катта қилди... Умрнинг тез ўтишини қарангки, болалар кўз очиб юмгунча катта йигитлар бўлишди.

    ✔ 104    🕔 18:44, 11.07.2019
Ҳаммасини кўриш 

Фойдали манбаалар