Китоб бу — мўъжиза      Бош саҳифа

ОНА ҚАЛБИ ОЁҚҚА ТУРСА...

Зулфиянинг шеърларида нега кескир сўз ва ўзгача руҳ акс этган?

ОНА ҚАЛБИ ОЁҚҚА ТУРСА...

Ўзбек адабиёти тарихининг ғоят драматик саҳифалари аёл адибаларининг теран истеъдоди-ла безалган. Зоҳиран ҳазин, лекин руҳан дадил ижодкорлар – Нодира, Маҳзуна, Увайсийларнинг бахт-саодат ҳақида, ватан ва халқ тонги тўғрисида битилмай қолиб кетган қалб ғазалларини, ҳаёт орзуларини янги даврнинг ўлмас нашъалари асосида куйлаш талантли шоира Зулфияга насиб этди.

Зулфия ўзбек хотин-қизлар билим юртида ўқиб юрган кезларида қалб тубидаги ҳақиқатларини ошкора намоён эта бошлайди. 1931 йилданоқ унинг газеталарда, республика адабий-бадиий журналларида чоп этила бошлаган шеърлари ўзбек хотин-қизларининг ўзига хос овози сифатида жуда илиқ қабул қилинади. Кўп ўтмай ёш шоиранинг қалдирғоч тўплами – «Ҳаёт варақлари» нашр этилади. Бу адабий муҳит ва китобхонлар орасида Зулфиянинг ўзбек қизларининг иффатли қалбидек майин, зийрак аҳлидек самимий истеъдодига ишонч яратган бўлса, «Қизлар қўшиғи», «Уни Фарҳод дер эдилар», «Ҳижрон кунларида», «Ҳулкар», «Мен тонгни куйлайман», «Дугоналар билан суҳбат», «Юрагимга яқин кишилар», «Ҳаёт жилоси» каби асарлари, талай публицистик мақолалари, рус ва жаҳон адабиётидан қилган таржималари, жамоат арбоби сифатида олиб борган қизғин фаолияти билан ўзбек адабиёти ва маданиятининг йирик намояндалари сафидан ўрин эгаллади. Зулфия – уста кўрган, дунё кезган адиба. Унинг таланти турмуш ўртоғи Ҳамид Олимжон ижодий мактабида тобланган.

Ватан, дўстлик, садоқат, меҳнат ва муҳаббат туйғулари тараннум этилган шеърларида шоира Зулфиянинг ёниқ юраги акс этганлиги яққол сезилиб туради. Хусусан, турмуш ўртоғи Ҳамид Олимжонга бағишлаб ёзган бир шеърида қуйидаги сатрларни кўришимиз мумкин:

Ҳижронинг қалбимда, созинг қўлимда,

Ҳаётни куйлайман, чекинар алам.

Тунлар тушимдасан, кундуз ёдимда,

Мен ҳаёт эканман, ҳаётсан сен ҳам!

Ушбу мисраларда зоҳиран қараганда хазин бир кайфият ифода этилгандек туюлсада аслида шеър мазмунида турмуш, ҳаётнинг аччиқ чучугини тотган аммо шундай бўлсада тириклик, ҳаёт нашидасини бошини тик тутиб тотаётган ўктам аёл қиёфаси гавдаланади. Зулфиянинг шеърларида ғам-ташвишга бўй бермаган, кескир сўзли ўзгача бир руҳ аксланади. Шунинг учун ҳам ижод намуналарини кўздан кечирган ўқувчининг қалбида ачиниш ёки тушкунлик кайфияти эмас, балки кўтаринкилик, ҳаётга ташналик, ҳар қандай ҳолатда ҳам фақат олдинга интилиш ҳисси уйғонади. Ёки «Ўғлим, сира бўлмайди уруш» номли шеърида ҳам айни туйғуларнинг намунасини кўриш мумкин:

Кўкрак сути ва меҳнат билан,

Биз жаҳонга берганмиз турмуш.

Она қалби оёққа турса,

Ўғлим, сира бўлмайди уруш!

Бу сатрларда истеъдодли шоира Зулфия она қалбининг нақадар ҳафиф, нозик ва шу билан бирга ўзгача бир қувватга эгалигини эътироф этган. Яъни, қалби оёққа туриши деганда шоира она қалбидаги чин истаклар, дуолар шубҳасиз ижобат бўлишини, ҳар қандай ёмонлик тугашини таъкидлайди.

Ҳа, Зулфия ўзбек адабиётида ҳамиша ўзининг залворли ўрнига эга ижодкор сифатида қолаверади, шунингдек, биз доим уни баҳор, бахт ва тонг куйчиси дея тилга оламиз.

Шоҳруҳ ОЧИЛОВ




Ўхшаш мақолалар

Балога қарши бизнинг ҳиссамиз мана шу

Балога қарши бизнинг ҳиссамиз мана шу

🕔14:21, 31.03.2020 ✔8

Ҳар бир синовдан яхшилик қидириш азалдан халқимизга хос фазилат. Дунёнинг кўплаб мамлакатларини хавотирга солган коронавирус балоси бизни ҳам четлаб ўтмаяпти. Шундай синовли дамларда элнинг қиёфаси, ҳар бир инсоннинг кимлиги яққол билинади. Бундай балони даф этишнинг йўли эса бирлашиш, ҳар ким ўз вазифасини сидқидилдан бажариши жуда муҳим. Шифокорлар: «Биз сизнинг саломатлигингиз учун ишдамиз, сиз уйда қолинг» дея қайта ва қайта халқимизга айтаётгани бежиз эмас. Демак, уйда қолиб ҳаммамиз ўзимизни, оиламизни ҳимоя қилайлик. Шу энг катта ёрдамимиз бўлади аслида.
 

Батафсил
«МЕНГА «НОБЕЛЬ»  КЕРАК ЭМАС...»

«МЕНГА «НОБЕЛЬ» КЕРАК ЭМАС...»

🕔11:48, 20.03.2020 ✔231

Америка Қўшма Штатлари Марказий разведка бошқармаси бир машҳур адибнинг асарини 1957 йили Италияда чоп эттирди. Асар  қўлёзмаси океан ортига қандай қилиб етиб боргани ҳозиргача сир бўлиб қолмоқда...
 

Батафсил
Китобхон танлови ғолибига автомашина

Китобхон танлови ғолибига автомашина

🕔10:37, 13.03.2020 ✔283

Жиззахда «Китоб дунёси» ва «Китоб маркази» савдо тармоқ марказлари томонидан ташкил этилган «Энг китобхон мактаб» кўрик-танлови ғолибларини тақдирлаш маросими бўлиб ўтди.
 

Батафсил
Ҳаммасино кўриш

Сонларни танлаш

Пайшанба, 29-Декабр  
52 51 50 49 48 47 46
45 44 43 42 41 40 39
38 37 36 35 34 33 32
31 30 29 28 27 26 25
24 23 22 21 20 19 18
17 16

Ҳаммасини кўриш 

Кўп ўқилганлар

  • Балога қарши бизнинг ҳиссамиз мана шу

    Балога қарши бизнинг ҳиссамиз мана шу

    Ҳар бир синовдан яхшилик қидириш азалдан халқимизга хос фазилат. Дунёнинг кўплаб мамлакатларини хавотирга солган коронавирус балоси бизни ҳам четлаб ўтмаяпти. Шундай синовли дамларда элнинг қиёфаси, ҳар бир инсоннинг кимлиги яққол билинади. Бундай балони даф этишнинг йўли эса бирлашиш, ҳар ким ўз вазифасини сидқидилдан бажариши жуда муҳим. Шифокорлар: «Биз сизнинг саломатлигингиз учун ишдамиз, сиз уйда қолинг» дея қайта ва қайта халқимизга айтаётгани бежиз эмас. Демак, уйда қолиб ҳаммамиз ўзимизни, оиламизни ҳимоя қилайлик. Шу энг катта ёрдамимиз бўлади аслида.
     

    ✔ 8    🕔 14:21, 31.03.2020
  • «МЕНГА «НОБЕЛЬ»  КЕРАК ЭМАС...»

    «МЕНГА «НОБЕЛЬ» КЕРАК ЭМАС...»

    Америка Қўшма Штатлари Марказий разведка бошқармаси бир машҳур адибнинг асарини 1957 йили Италияда чоп эттирди. Асар  қўлёзмаси океан ортига қандай қилиб етиб боргани ҳозиргача сир бўлиб қолмоқда...
     

    ✔ 231    🕔 11:48, 20.03.2020
  • Китобхон танлови ғолибига автомашина

    Китобхон танлови ғолибига автомашина

    Жиззахда «Китоб дунёси» ва «Китоб маркази» савдо тармоқ марказлари томонидан ташкил этилган «Энг китобхон мактаб» кўрик-танлови ғолибларини тақдирлаш маросими бўлиб ўтди.
     

    ✔ 283    🕔 10:37, 13.03.2020
  • НАВОИЙ “ХАМСА”СИ ОЗАРБАЙЖОН ТИЛИДА

    НАВОИЙ “ХАМСА”СИ ОЗАРБАЙЖОН ТИЛИДА

    Алишер Навоийнинг беш достонни ўз ичига олган “Хамса” асари озарбайжон тилига таржима қилинди.

    ✔ 280    🕔 11:26, 06.03.2020
  • ОНА ҚАЛБИ ОЁҚҚА ТУРСА...

    ОНА ҚАЛБИ ОЁҚҚА ТУРСА...

    Зулфиянинг шеърларида нега кескир сўз ва ўзгача руҳ акс этган?

    ✔ 275    🕔 11:24, 06.03.2020
Ҳаммасини кўриш 

Фойдали манбаалар